Blog > Komentarze do wpisu

Obuwie rowerowe i peda造 zatrzaskowe SPD. Wp造w na fizjologi jazdy w kolarstwie.

Temat but闚 zatrzaskowych SPD, ich wp造wu na mechanik i efektywno嗆 jazdy na rowerze jest w mojej opinii jednym z cichych mit闚 kolarstwa. Zawodowcy u篡waj but闚 zatrzaskowych, amatorzy wi璚 spodziewaj si g堯wnie efekt闚 w postaci podwy窺zenia 鈔edniej pr璠ko軼i jazdy, zwi瘯szenia wytrzyma這軼i czy mo瞠 wyd逝瞠nia maksymalnego dystansu do wyst徙ienia zm璚zenia. Czy s to oczekiwania s逝szne? Sprawd幟y.

peda造 zatrzaskowe

Peda造 zatrzaskowe? A co to jest?

Na pocz徠ek warto wspomnie co nieco o nomenklaturze powszechnej w tematyce dotykaj帷ej przeniesienia nap璠u w rowerze. Tak wi璚 SPD to nie to samo co peda zatrzaskowy. SPD to skr鏒 od Shimano Pedaling Dynamics, czyli opatentowanego przez Shimano, systemu wi您ania pomi璠zy butem rowerowym, a peda貫m zatrzaskowym. Peda造 zatrzaskowe s produkowane przez wielu producent闚 i r騜ni si znacznie mas, wygl康em, sposobem wpinania i wypinania, zasadami regulacji i u篡tkowania. Z regu造 obuwie rowerowe zawiera tak zwany blok, kt鏎y spina si z peda貫m przy pomocy specjalnego ruchu. Wykonanie innego ruchu, pozwala rozpi望 struktury.

Shimano produkuje dwa typy wi您a, SPD i SPD SL, u篡wane w kolarstwie szosowym. Systemy r騜ni si wielko軼i bloku, mas uk豉du, odporno軼i na zachlapanie i zapiaszczenie, a tak瞠, co najwa積iejsze, komfortem u篡wania but闚 kolarskich jako but闚 do chodzenia (cho熲y przez chwil!). W butach szosowych po prostu nie da si chodzi. Zazwyczaj s to buty na bardzo sztywnej, plastikowej podeszwie, z wyprofilowanym ustawieniem palce-pi皻a, po這穎nym w optymalnej pozycji. Du篡, plastikowy blog SPD-SL stanowi cz瘰to jedyny element obuwia rowerowego zapewniaj帷y przyczepno嗆, a zatem niszczy si bardzo szybko podczas chodzenia. Blok wystaje z buta, co w przeciwie雟twie do rozwi您ania MTB czyni go bardzo podatnym na zapiaszczenie, co mo瞠 uniemo磧iwia dalsz jazd. W tym artykule nie b璠 si jednak koncentrowa na specyfice poszczeg鏊nych rozwi您a, ale na dostarczeniu dowod闚 na prawdziwo嗆 za這瞠nia, 瞠 wpinane peda造 zatrzaskowe zapewniaj popraw rezultat闚 w kolarstwie.

Peda造 zatrzaskowe, czy b璠 je寮zi szybciej?

Co ciekawe, sie w du瞠j mierze milczy na temat efektywno軼i tego rozwi您ania. S oczywi軼ie niezliczone dyskusje na forach rowerowych, wi瘯szo嗆 z nich bazuje na subiektywnych opiniach, niepopartych warto軼iami liczbowymi, co sprawia, 瞠 ich tre嗆 nie powinna by u篡ta do konstruowania mojego artyku逝. Jednak w istocie, wi瘯szo嗆 u篡tkownik闚, chwali sobie peda造 zatrzaskowe, wi瘯szo嗆 obserwuje u siebie popraw wytrzyma這軼i i si造. Czytuj帷 tego typu opinie, warto przypomnie sobie o efekcie placebo, kt鏎ego zasi璕 mo瞠 si璕a nawet 30% os鏏, przekonanych ju przed zakupem o jego s逝szno軼i i oddzia造waniu na organizm, czy te w tym przypadku na uk豉d cia這-rower.

Teorie spiskowe...

Warto zada sobie pytanie, dlaczego czasopisma naukowe s tak ciche, je郵i chodzi o testowanie powy窺zych rozwi您a technicznych, tak szeroko dyskutowanych przez kolarzy amator闚 i przyr闚nywanie je do platform. Wi瘯szo嗆 os鏏 bardzo chcia豉by dosta w r璚e cho jedno du瞠 badanie z przyst瘼nym opracowaniem wynik闚, kt鏎e w reszcie rzuci這by 鈍iat這 na wspomniany problem. Trzeba pami皻a, 瞠 peda造 zatrzaskowe s produkowane g堯wnie przez najbardziej maj皻ne firmy paraj帷e si produkcj sprz皻u rowerowego. A wi璚 jedynie kilku najwi瘯szych graczy inwestuje, rozwijaj帷 swoje opatentowane technologie. Peda造 platformowe, w przeciwie雟twie do nich, mo積a naby w ka盥ym sklepie rowerowym, zazwyczaj pr騜no szuka na nich nazwy producenta. Nie wiem, ale chcia豚ym ten temat pozostawi do dalszej dyskusji. By mo瞠 opisanie braku konkretnych efekt闚, wi您a這by si dla czasopisma traktuj帷ego o medycynie sportowej, z utrat wsparcia, tak wi璚 by這by po prostu nieop豉calne.

Prawdziwe badania naukowe...

Uda這 mi si jednak odnale潭 wyniki kilku bada por闚nuj帷ych efektywno嗆 rozwi您a bazuj帷ych na peda豉ch zatrzaskowych z klasycznymi platformami. Wyniki mog zepsu u czytaj帷ych je, rezultat wspomnianego wy瞠j dzia豉nia placebo, dlatego cz窷 z Was powinna zrezygnowa z dalszego czytania ju tutaj.

Naukowcy wysnuli hipotez, kt鏎a wydaje si jak najbardziej logiczna i prawdopodobna. Hipotetyczny rowerzysta u篡waj帷y zatrzaskowych peda堯w mia豚y korzysta z podci庵ania po to, aby odci捫y g鏎n cz窷 cia豉 podczas intensywnej pracy, a tak瞠 doda w ten spos鏏 prac do ‘negatywnej’ cz窷ci obrotu korb. Hipoteza ta powtarza si w wi瘯szo軼i prac naukowych. W wi瘯szo軼i wynik闚 nie znalaz這 to 瘸dnego potwierdzenia (Broker & Gregor, 1996, p. 147). Autorzy Ci stwierdzili, 瞠 zawodowi kolarze maj raczej bardzo podobne biomechaniczne wzorce ruchu, niezale積ie od rodzaju u篡wanych peda堯w. Ju badania z 1999, Smak, Neptune and Hull roku dowodz, 瞠 u篡wanie peda堯w zatrzaskowych w 瘸den spos鏏 nie poprawia wymiernych fizjologicznych rezultat闚 jazdy na rowerze, a wr璚z skupianie si na negatywnej fazie obrotu wi捫e si z os豉bieniem si造 generowanej przez nog znajduj帷 si w pozytywnej fazie. Tego typu zmiana biomechaniki, cho wyg豉dza krzyw si造 w funkcji po這瞠nia korb, wi捫e si z du篡m ryzykiem kontuzji, a tak瞠 uraz闚 przeci捫eniowych kolan.

Badania elektrofizjologiczne triathlonist闚 z 2001 roku wykaza這 znacznie mniejsz 鈔edni aktywno嗆 elektromiograficzn pewnych grup mi窷niowych, podczas jazdy na rowerze z peda豉mi zatrzaskowymi w por闚naniu z tradycyjnymi platformami. Niestety badania te by造 wykonywane dla nieznanej mocy wyj軼iowej, ogranicza to ich zastosowanie w kontek軼ie interpretacji wynik闚.

W 2008 roku prowadzono kolejne badania maj帷e na celu por闚nanie r騜nych sposob闚 ufiksowania stopy na platformie i po陰czenia stopy z mechanizmem nap璠u roweru, testuj帷 pewne prototypy. Przy okazji por闚nano klasyczne peda造 zatrzaskowe u篡wane z obuwiem rowerowym dost瘼nym komercyjnie na rynku i platformy. Kolarze peda這wali przy 60% swojej mocy maksymalnej z kadencj 90 obrot闚 na minut. W tym przypadku por闚nanie peda堯w zatrzaskowych i platform nie wykaza這 znacz帷ych r騜nic w przypadku klasycznych i nie modyfikowanych schemat闚 ruchowych. Jedynie zmuszanie si do podci庵ania w negatywnej fazie ruchu minimalnie zwi瘯sza d逝gotrwa陰 moc, poprzez wyg豉dzenie krzywej mocy w funkcji k徠a obrotu. Jak wspomniano wy瞠j, ten wzorzec rekrutacji po d逝窺zym czasie prowadzi do obni瞠nia mocy produkowanej przez mi窷nie dzia豉j帷e w fazie pchania w d馧, a tak瞠 zwi瘯sza prawdopodobie雟two kontuzji.

... i nie tylko

Wielu amator闚 prowadzi這 te prywatne badania na w豉sn r瘯. Warty przytoczenia na 豉mach tego artyku逝 jest eksperyment przeprowadzony przez jednego z do鈍iadczonych kolarzy amator闚, kt鏎y jego wyniki zdecydowa si opublikowa na swoim blogu. Kolarz ten przejecha dobrze sobie znan tras do jazdy na czas raz po raz, a wi璚 w podobnych warunkach, na zmian w peda豉ch zatrzaskowych i platformach. Eksperyment wykona kilkukrotnie. Za ka盥ym razem r騜nice w czasie wskazywa造 na oko這 2% popraw czasu przebycia trasy w peda豉ch zatrzaskowych. Pami皻ajmy, 瞠 na co dzie, je寮zi on w peda豉ch zatrzaskowych i odpowiednim obuwiu. Jego wzorce ruchowe i komfort na rowerze mo瞠 faworyzowa t konfiguracj.

Podsumowanie

Powy窺ze dane nie musz 鈍iadczy, 瞠 w pojedynczym przypadku peda造 zatrzaskowe nie poprawi rezultat闚, ale bardziej o tym, 瞠 nie poprawiaj one rezultat闚 podczas bada statystycznych. Poza tym zwi瘯szenie wytrzyma這軼i nie jest jedynym powodem, dla kt鏎ego kolarze u篡waj peda堯w zatrzaskowych i odpowiedniego obuwia. Jest wiele relacji i prac, kt鏎e zauwa瘸j pozytywny wp造w tego sprz皻u na popraw techniki jazdy, perfekcyjne u這瞠nie i usztywnienie stopy, bezpiecze雟two w trudnych warunkach i komfort jazdy podczas wspinaczki. Nie chc wi璚, aby artyku 闚 mia bezwzgl璠nie odstr璚zy Was od kupna tego sprz皻u, jednak chcia豚ym, aby zakup by jak najbardziej przemy郵any, a artyku ten jedynie dostarcza argument闚.

Temat ten zosta mi zasugerowany przez jednego z Czytelnik闚 bloga. Dzi瘯uj, ta sugestia doda豉 mi motywacji do napisania artyku逝.

poniedzia貫k, 12 listopada 2012, mathmed
Je郵i tre嗆 artyku逝 spodoba豉 Ci si, polub oficjaln stron mathmed na facebooku i b康 informowany o nowo軼iach na stronie :
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Ponad 150 artyku堯w na blogu, wyszukaj :
Mo瞠sz te podzieli si ze znajomymi tre軼i artyku逝 klikaj帷 przycisk "lubi to" poni瞠j:

Polecane wpisy

TrackBack
TrackBack w tym blogu jest moderowany. TrackBack URL do wpisu:
Komentarze
Go嗆: prawnet, 81.168.187.*
2012/11/14 09:09:14
Bardzo interesuj帷y artyku. Szkoda, 瞠 nie s znane wyniki bada, kt鏎e wprost wskazywa造by o ile procent peda造 zatrzaskowe poprawiaj efektywno嗆. W konsekwencji zbyt wysokie s oczekiwania kolarzy amator闚 w stosunku do tego rodzaju peda堯w. Sam przez d逝gi czas argumentowa貫m sobie przewag "zatrzask闚" nad "platformami" faktem, i skoro wszyscy zawodowcy u篡waj peda堯w zatrzaskowych, to musz by one efektywniejsze. Ale jak pokazuje przytoczony w artykule eksperyment kolarza amatora, poprawa efektywno軼i mo瞠 by jedynie 郵adowa, nie zauwa瘸lna przy je寮zie amatorskiej. W przypadku kolarstwa zawodowego, gdzie poziom rywalizacji jest wyr闚nany, cz瘰to 1 sekunda decyduje o zwyci瘰twie i w takim przypadku zwi瘯szenie efektywno軼i o 2% to bardzo du穎.
-
Go嗆: Adam, *.dynamic.chello.pl
2012/11/15 18:11:26
Mierzenie tego typu parametr闚 jest chyba sporym wyzwaniem. W ko鎍u jak zapewni powtarzalno嗆 elementu ludzkiego? Nawet nie da si zrobi 郵epej pr鏏y, bo kolarz od razu wie, jakie ma buty. Przecie nawet jak we幟iemy jednego kolarza, jedne buty, jedn tras i jeden rower, to cho熲y nie wiadomo jak si stara, za ka盥ym razem czas przejazdu b璠zie troch inny.
-
Go嗆: Jan, *.internetdsl.tpnet.pl
2012/12/06 13:52:52
Pozwol si nie zgodzi, z tym, 瞠 w butach szosowych nie da si chodzi. Da si, nie jest to zbyt komfortowe, niszczy bloki, ale przej軼ie do sklepu nie sprawia problem闚, nie m闚i帷 o tym, 瞠 niekt鏎zy wnosz i znosz rowery po schodach w bloku, na klatce schodowej i 篡j. To taka obiegowa opinia, utrwalony stereotyp, maj帷y nie za wiele wsp鏊nego z rzeczywisto軼i.
-
mathmed
2012/12/08 16:09:45
W SPD SL mo積a chodzi. Po l康zie w por闚naniu z gepardem mniej wi璚ej z tak gracj i skuteczno軼i jak foka albo pingwin ;-)
-
Go嗆: jano, *.dynamic.chello.pl
2012/12/09 15:38:19
Wystarczy, 瞠by wst徙i do sklepu po picie i batonik, albo, 瞠by zrobi siusiu. Zreszt trening na szosie, chyba ka盥y uk豉da tak, 瞠by nie schodzi za cz瘰to z roweru. System projektowany jest do je盥瞠nia (wy軼ig闚) i nie zsiadania z roweru. Decyduj帷 si na jazd na szosie, 99% trening闚 odbywam poza miastem. Ok. 80% trening闚 nie zsiadam z roweru, pozosta貫 20% to potrzeba fizjologiczna, zakup picia, batonika, a wtedy i tak prze篡wam wi瘯szy stres co z rowerem (swoje kosztowa) ni z tym, 瞠 幢e si idzie. Kobiety chodz, a nawet i biegaj w szpilkach, wi璚 na par krok闚 w SPD SL, nie ma co narzeka. Jak kto chce wi璚ej chodzi ni je寮zi, niech wybiera SPD.
-
Go嗆: Wasyl, *.internetdsl.tpnet.pl
2014/04/01 13:20:14
Posiadacze Spd wskazuj na fakt 豉two軼i pokonywania przeszk鏚 (podskoki). Na pewno jest 豉twiej. Co nie wyklucza skakania nad preszkodami na platformach. Ja opanowa貫m skakanie na platformach i nie mam problem闚 przy pokonywaniu na przyk豉d betonowych ostrych rynien odwadniaj帷ych na stromych le郾ych drogach. Oczywi軼ie treba mie pr璠ko嗆 by wykona podskok, ale gdy si jedzie wolno to i przeskakiwanie nie jest potrzebne. Ja je盥z na wielopinowych szerokich platformach. W豉軼iwie s to platformy DH ale mi fajnie na nich je寮zi si MTB. Widzia貫m te je盥z帷 amatorskie maratony wiele powa積ych upadk闚 spowodowanych tym 瞠 Spd nie na czas si wypi掖...
Jestem cz這nkiem agregatora naukowego researchblogging.org